सामग्री पर जाएँ

भगवद् गीता 11.46

अर्जुन प्रभु से मुकुट, गदा और चक्र वाले चतुर्भुज रूप में फिर दर्शन देने की प्रार्थना करते हैं।

किरीटिनं गदिनं चक्रहस्त
मिच्छामि त्वां द्रष्टुमहं तथैव।
तेनैव रूपेण चतुर्भुजेन
सहस्रबाहो भव विश्वमूर्ते॥

kirīṭinaṃ gadinaṃ cakrahasta
micchāmi tvāṃ draṣṭumahaṃ tathaiva
tenaiva rūpeṇa caturbhujena
sahasrabāho bhava viśvamūrte

अनुवाद

"I wish to see you as before, wearing the crown and holding the mace and the discus. Take on that same four-armed form, O thousand-armed Lord of universal shape."

हिंदी

"मैं आपको पहले की तरह मुकुट पहने, गदा और चक्र हाथ में लिए देखना चाहता हूँ। हे सहस्रबाहो, हे विश्वमूर्ते, उसी चतुर्भुज रूप में आइए।"

शब्दार्थ

किरीटिनम्
kirīṭinam
मुकुट धारण किए
गदिनम्
gadinam
गदा धारण किए
चक्रहस्तम्
cakrahastam
हाथ में चक्र लिए
इच्छामि
icchāmi
चाहता हूँ
त्वाम्
tvām
आपको
द्रष्टुम्
draṣṭum
देखना
अहम्
aham
मैं
तथा
tathā
पहले की तरह
एव
eva
ही
तेन
tena
उसी
एव
eva
ही
रूपेण
rūpeṇa
रूप से
चतुर्भुजेन
caturbhujena
चार भुजाओं वाले
सहस्रबाहो
sahasrabāho
हे सहस्रबाहु
भव
bhava
हो जाइए
विश्वमूर्ते
viśvamūrte
हे विश्वरूप

व्याख्या

अर्जुन उस रूप का वर्णन करते हैं जो वे देखना चाहते हैं: मुकुटधारी, गदा और चक्र के साथ, चतुर्भुज। यह विष्णु का वह रूप है जो कृष्ण की परंपरा में परिचित है, और विराट दर्शन के बाद सहनीय लगता है। प्रभु का उत्तर 11.47 में आता है।

Characters in this verse