सामग्री पर जाएँ

भगवद् गीता 1.37

अर्जुन निष्कर्ष निकालते हैं कि स्वजनों को मारकर सुख नहीं मिल सकता।

तस्मान्नार्हा वयं हन्तुं धार्तराष्ट्रान्स्वबान्धवान्।
स्वजनं हि कथं हत्वा सुखिनः स्याम माधव॥

tasmān nārhā vayaṃ hantuṃ dhārtarāṣṭrān sa-bāndhavān
sva-janaṃ hi kathaṃ hatvā sukhinaḥ syāma mādhava

अनुवाद

So we should not kill the sons of Dhritarashtra, our own kinsmen. How could we be happy, Madhava, after killing our own people?

हिंदी

इसलिए हमें अपने बंधु धृतराष्ट्र-पुत्रों को नहीं मारना चाहिए। हे माधव, अपने ही स्वजनों को मारकर हम कैसे सुखी होंगे?

व्याख्या

यह श्लोक पिछले कुछ श्लोकों का निष्कर्ष है: जब स्वजनों को मारकर सुख संभव नहीं, तो युद्ध नहीं लड़ना चाहिए। अर्जुन का तर्क स्पष्ट और मानवीय है। जो प्रश्न उन्होंने अभी नहीं पूछा, वह यह है कि क्या कर्तव्य सुख से अधिक की माँग कर सकता है। यह प्रश्न कृष्ण उठाएँगे। पहले अर्जुन शत्रु पर विचार करते हैं, 1.38 में।

Characters in this verse

Places in this verse