सामग्री पर जाएँ

भगवद् गीता 17.22

अनुचित स्थान-काल में, अयोग्य को और तिरस्कार के साथ दिया गया दान तामसी है।

अदेशकाले यद्दानमपात्रेभ्यश्च दीयते।
असत्कृतमवज्ञातं तत्तामसमुदाहृतम्॥

adeśa-kāle yad dānam apātrebhyaś ca dīyate
asat-kṛtam avajñātaṃ tat tāmasam udāhṛtam

अनुवाद

A gift given at the wrong place and time, to unworthy people, without courtesy and with contempt, is called tamasic.

हिंदी

जो दान अनुचित स्थान और समय पर, अयोग्य लोगों को, बिना सत्कार और तिरस्कार के साथ दिया जाता है, वह तामसी कहा गया है।

शब्दार्थ

अदेशकाले
adeśakāle
अनुचित स्थान और समय में
यत्
yat
जो
दानम्
dānam
दान
अपात्रेभ्यः
apātrebhyaḥ
अयोग्य लोगों को
च
ca
और
दीयते
dīyate
दिया जाता है
असत्कृतम्
asatkṛtam
आदर के बिना
अवज्ञातम्
avajñātam
अपमान के साथ
तत्
tat
वह
तामसम्
tāmasam
तामस
उदाहृतम्
udāhṛtam
कहा गया

व्याख्या

यहाँ देने का ढंग भी उतना ही दोषपूर्ण है जितना पाने वाले का चुनाव: न आदर, न सम्मान, खुला तिरस्कार। जो दान पाने वाले को अपमानित करे, उसका मूल्य खो जाता है। 17.20 और 17.21 के साथ यह दान के तीनों प्रकार पूरे करता है। अब कृष्ण पूरी चर्चा को 17.23 में एक पवित्र सूत्र पर ले आते हैं।

Characters in this verse

Key concepts