भीतर जाकर अगस्त्य के प्रिय शिष्य ने हाथ जोड़कर, तप के कारण अजेय उन मुनिश्रेष्ठ को तुरंत राम के आगमन की सूचना ठीक वैसे ही दी जैसे लक्ष्मण ने कहा था:
English meaning
Entering, Agastya's trusted disciple, with joined palms, promptly told that best of sages, unassailable through austerity, of Rama's arrival, just as Lakshmana had said:
स तत्र ब्रह्मणः स्थानमग्नेः स्थानं तथैव च । विष्णोः स्थानं महेन्द्रस्य स्थानं चैव विवस्वतः । सोमस्थानं भगस्थानं स्थानं कौबेरमेव च । दातुर्विधातुः स्थानेच वायोः स्थानं तथैव च । नागराजस्य च स्थानमनन्तस्य महात्मनः । स्थानं तथैव गायत्र्या वसूनां स्थानमेव च । स्थानं च पाशहस्तस्य वरुणस्य महात्मनः । कार्तिकेयस्य च स्थानं धर्मस्थानं च पश्यति ॥
sa tatra brahmaṇaḥ sthānamagneḥ sthānaṃ tathaiva ca | viṣṇoḥ sthānaṃ mahendrasya sthānaṃ caiva vivasvataḥ | somasthānaṃ bhagasthānaṃ sthānaṃ kauberameva ca | dāturvidhātuḥ sthāneca vāyoḥ sthānaṃ tathaiva ca | nāgarājasya ca sthānamanantasya mahātmanaḥ | sthānaṃ tathaiva gāyatryā vasūnāṃ sthānameva ca | sthānaṃ ca pāśahastasya varuṇasya mahātmanaḥ | kārtikeyasya ca sthānaṃ dharmasthānaṃ ca paśyati ||
हिंदी अर्थ
वहाँ उन्होंने ब्रह्मा और अग्नि, विष्णु, महेंद्र और विवस्वान, सोम, भग और कुबेर, धाता और विधाता तथा वायु, महात्मा नागराज अनंत, गायत्री और वसुओं, पाशधारी महात्मा वरुण, कार्तिकेय और धर्म के स्थान देखे।
English meaning
There he saw the places of Brahma and Agni, of Vishnu, great Indra and Vivasvan, of Soma, Bhaga and Kubera, of Dhatri and Vidhatri and of Vayu, of the great-souled serpent king Ananta, of Gayatri and the Vasus, of great-souled Varuna with noose in hand, of Kartikeya, and of Dharma.
स तत्र ब्रह्मणः स्थानमग्नेः स्थानं तथैव च । विष्णोः स्थानं महेन्द्रस्य स्थानं चैव विवस्वतः । सोमस्थानं भगस्थानं स्थानं कौबेरमेव च । धातुर्विधातुः स्थानं च वायोः स्थानं तथैव च । नागराजस्य च स्थानमनन्तस्य महात्मनः । स्थानं तथैव गायत्र्या वसूनां स्थानमेव च । स्थानं च पाशहस्तस्य वरुणस्य महात्मनः । कार्तिकेयस्य च स्थानं धर्मस्थानं च पश्यति ॥
sa tatra brahmaṇaḥ sthānamagneḥ sthānaṃ tathaiva ca | viṣṇoḥ sthānaṃ mahendrasya sthānaṃ caiva vivasvataḥ | somasthānaṃ bhagasthānaṃ sthānaṃ kauberameva ca | dhāturvidhātuḥ sthānaṃ ca vāyoḥ sthānaṃ tathaiva ca | nāgarājasya ca sthānamanantasya mahātmanaḥ | sthānaṃ tathaiva gāyatryā vasūnāṃ sthānameva ca | sthānaṃ ca pāśahastasya varuṇasya mahātmanaḥ | kārtikeyasya ca sthānaṃ dharmasthānaṃ ca paśyati ||
हिंदी अर्थ
वहाँ उन्होंने ब्रह्मा और अग्नि, विष्णु, महेंद्र और विवस्वान, सोम, भग और कुबेर, धाता और विधाता तथा वायु, महात्मा नागराज अनंत, गायत्री और वसुओं, पाशधारी महात्मा वरुण, कार्तिकेय और धर्म के स्थान देखे।
English meaning
There he saw the places of Brahma and Agni, of Vishnu, great Indra and Vivasvan, of Soma, Bhaga and Kubera, of Dhatri and Vidhatri and of Vayu, of the great-souled serpent king Ananta, of Gayatri and the Vasus, of great-souled Varuna with noose in hand, of Kartikeya, and of Dharma.
स तत्र ब्रह्मणः स्थानमग्नेः स्थानं तथैव च । विष्णोः स्थानं महेन्द्रस्य स्थानं चैव विवस्वतः । सोमस्थानं भगस्थानं स्थानं कौबेरमेव च । दातुर्विधातुः स्थानेच वायोः स्थानं तथैव च । नागराजस्य च स्थानमनन्तस्य महात्मनः । स्थानं तथैव गायत्र्या वसूनां स्थानमेव च । स्थानं च पाशहस्तस्य वरुणस्य महात्मनः । कार्तिकेयस्य च स्थानं धर्मस्थानं च पश्यति ॥
sa tatra brahmaṇaḥ sthānamagneḥ sthānaṃ tathaiva ca | viṣṇoḥ sthānaṃ mahendrasya sthānaṃ caiva vivasvataḥ | somasthānaṃ bhagasthānaṃ sthānaṃ kauberameva ca | dāturvidhātuḥ sthāneca vāyoḥ sthānaṃ tathaiva ca | nāgarājasya ca sthānamanantasya mahātmanaḥ | sthānaṃ tathaiva gāyatryā vasūnāṃ sthānameva ca | sthānaṃ ca pāśahastasya varuṇasya mahātmanaḥ | kārtikeyasya ca sthānaṃ dharmasthānaṃ ca paśyati ||
हिंदी अर्थ
वहाँ उन्होंने ब्रह्मा और अग्नि, विष्णु, महेंद्र और विवस्वान, सोम, भग और कुबेर, धाता और विधाता तथा वायु, महात्मा नागराज अनंत, गायत्री और वसुओं, पाशधारी महात्मा वरुण, कार्तिकेय और धर्म के स्थान देखे।
English meaning
There he saw the places of Brahma and Agni, of Vishnu, great Indra and Vivasvan, of Soma, Bhaga and Kubera, of Dhatri and Vidhatri and of Vayu, of the great-souled serpent king Ananta, of Gayatri and the Vasus, of great-souled Varuna with noose in hand, of Kartikeya, and of Dharma.
वीर राम ने शोभा बढ़ाने वाले लक्ष्मण से कहा, 'लक्ष्मण, ये भगवान अगस्त्य ऋषि बाहर आ रहे हैं। इनकी उदारता से मैं जानता हूँ कि ये ही तपस्या के भंडार हैं।'
English meaning
The hero said to Lakshmana, who increases good fortune, 'Lakshmana, here comes the holy sage Agastya. By his nobility of bearing I know him to be this treasure-house of austerities.'
'अग्नि में आहुति देकर, अर्घ्य देकर अतिथि का पूजन करना चाहिए। काकुत्स्थ, जो तपस्वी इसके विपरीत आचरण करता है, वह परलोक में झूठी गवाही देने वाले की तरह अपना ही मांस खाता है।'
English meaning
'One should offer oblations into the fire, give arghya and then honour a guest. An ascetic who acts otherwise, Kakutstha, will in the next world eat his own flesh, like a false witness.'
'पुरुषसिंह, सोने और रत्नों से सजा यह महान दिव्य धनुष वैष्णव है, जिसे विश्वकर्मा ने बनाया था। यह ब्रह्मा का दिया हुआ अमोघ, सूर्य के समान तेजस्वी श्रेष्ठ बाण है।'
English meaning
'This great divine bow, adorned with gold and gems, belongs to Vishnu, tiger among men, and was made by Vishvakarma. This is the finest arrow, unfailing and sun-like, given by Brahma.'
'महेंद्र ने मुझे ये दो अक्षय तरकश दिए थे, जो अग्नि के समान दहकते तीखे बाणों से भरे हैं, और सोने से सजी चाँदी की म्यान वाली यह तलवार।'
English meaning
'Great Indra gave me these two quivers of inexhaustible arrows, full of sharp shafts blazing like fire, and this sword in a silver sheath, adorned with gold.'