The Rakshasa Army Destroyed

स प्रविश्यसभांराजादीनःपरमदुःखितः ।
निषपादासनेमुख्येसिंहःक्रुद्धइवश्वसन् ॥

sa praviśyasabhāṃrājādīnaḥparamaduḥkhitaḥ |
niṣapādāsanemukhyesiṃhaḥkruddhaivaśvasan ||

अब्रवीच्च स तान्सर्वान् बलमुख्यान् महाबलः ।
रावणःप्राञ्जलिर्वाक्यंपुत्रव्यसनकर्शितः ॥

abravīcca sa tānsarvān balamukhyān mahābalaḥ |
rāvaṇaḥprāñjalirvākyaṃputravyasanakarśitaḥ ||

सर्वेभवन्तस्सर्वेणहस्त्यश्वेनसमावृताः ।
निर्यान्तुरथसङ्घैश्चपादातैश्चोपशोभिताः ॥

sarvebhavantassarveṇahastyaśvenasamāvṛtāḥ |
niryānturathasaṅghaiścapādātaiścopaśobhitāḥ ||

एकंरामंपरिक्षिप्यसमरेहन्तुमर्हथ ।
वर्षन्तश्शरवर्षाणिप्रावृट् कालइवाम्बुदाः ॥

ekaṃrāmaṃparikṣipyasamarehantumarhatha |
varṣantaśśaravarṣāṇiprāvṛṭ kālaivāmbudāḥ ||

अथवाहंशरैस्तीक्ष्णैर्भिन्नगात्रंमहाहवे ।
भवद्भिःश्वोनिहन्तास्मिरामंलोकस्यपश्यतः ॥

athavāhaṃśaraistīkṣṇairbhinnagātraṃmahāhave |
bhavadbhiḥśvonihantāsmirāmaṃlokasyapaśyataḥ ||

इत्येतद्वाक्यमादायरक्षसेन्द्रस्यराक्षसाः ।
निर्ययुस्तेरथैःशीघ्रैर्नानानीकैश्चसंयुताः ॥

ityetadvākyamādāyarakṣasendrasyarākṣasāḥ |
niryayusterathaiḥśīghrairnānānīkaiścasaṃyutāḥ ||

परिघान् पट्टसांश्चैवशरखङ्गपरश्वधान् ।
शरीरान्तकरान् सर्वेचिक्षिपुर्वानरान् प्रति ।
वानराश्चद्रुमान्शैलान्राक्षसान्प्रतिचिक्षिपुः ॥

parighān paṭṭasāṃścaivaśarakhaṅgaparaśvadhān |
śarīrāntakarān sarvecikṣipurvānarān prati |
vānarāścadrumānśailānrākṣasānpraticikṣipuḥ ||

स सङ्ग्रामोमहाभीमस्सूर्यस्यदयनंप्रति ।
रक्षसांवानराणां च तुमुलस्समपद्यत ॥

sa saṅgrāmomahābhīmassūryasyadayanaṃprati |
rakṣasāṃvānarāṇāṃ ca tumulassamapadyata ||

तेगदाभिश्चचित्राभिःप्रासैःखडगैःपरश्वधैः ।
अन्योन्यंसमरेजघ्नुस्तदावानरराक्षसाः ॥

tegadābhiścacitrābhiḥprāsaiḥkhaḍagaiḥparaśvadhaiḥ |
anyonyaṃsamarejaghnustadāvānararākṣasāḥ ||

एवंप्रवृत्तेसङ्ग्रामेह्यद्भुतंसुमहद्रजः ।
रक्षसांवानराणां च शान्तंशोणितविस्रवैः ॥

evaṃpravṛttesaṅgrāmehyadbhutaṃsumahadrajaḥ |
rakṣasāṃvānarāṇāṃ ca śāntaṃśoṇitavisravaiḥ ||

मातङ्गरथकूलाश्चवाजिमत्सास्यध्वजद्रुमाः ।
शरीरसङ्घाटवहाःप्रसस्रुःशोणितापगाः ॥

mātaṅgarathakūlāścavājimatsāsyadhvajadrumāḥ |
śarīrasaṅghāṭavahāḥprasasruḥśoṇitāpagāḥ ||

ततस्तेवानराःसर्वेशोणितौघपरिप्लुताः ।
ध्वजवर्मरथानश्वान्नानाप्रहरणानि च ।
आप्लुत्याप्लुत्यसमरेवानरेन्द्राबभञ्चिरे ॥

tatastevānarāḥsarveśoṇitaughapariplutāḥ |
dhvajavarmarathānaśvānnānāpraharaṇāni ca |
āplutyāplutyasamarevānarendrābabhañcire ||

केशान् कर्णललाटं च नासिकाश्चप्लवङ्गमाः ।
रक्षसांदशनैस्तीक्ष्णैर्नखैश्चापिव्यकर्तयन् ॥

keśān karṇalalāṭaṃ ca nāsikāścaplavaṅgamāḥ |
rakṣasāṃdaśanaistīkṣṇairnakhaiścāpivyakartayan ||

एकैकंराक्षसंसङ्ख्येशतंवानरपुङ्गवाः ।
अभ्यधावन्तफलिनंवृक्षंशकुनयोयथा ॥

ekaikaṃrākṣasaṃsaṅkhyeśataṃvānarapuṅgavāḥ |
abhyadhāvantaphalinaṃvṛkṣaṃśakunayoyathā ||

तदागदाभिर्गुर्वीभिःप्रासैःखडगैःपरश्वधैः ।
निर्जघ्नुर्वानरान्घोरान्राक्षसाःपर्वतोपमाः ॥

tadāgadābhirgurvībhiḥprāsaiḥkhaḍagaiḥparaśvadhaiḥ |
nirjaghnurvānarānghorānrākṣasāḥparvatopamāḥ ||

राक्षसैर्वध्यमानानांवानराणांमहाचमूः ।
शरण्यंशरणंयातारामंदशरथात्मजम् ॥

rākṣasairvadhyamānānāṃvānarāṇāṃmahācamūḥ |
śaraṇyaṃśaraṇaṃyātārāmaṃdaśarathātmajam ||

ततोरामोमहातेजाधनुरादायवीर्यवान् ।
प्रविश्यराक्षसंसैन्यंशरवर्षंववर्ष ह ॥

tatorāmomahātejādhanurādāyavīryavān |
praviśyarākṣasaṃsainyaṃśaravarṣaṃvavarṣa ha ||

प्रविष्टंतुतदारामंमेघास्सूर्यमिवाम्बरे ।
नाथिजग्मुर्महाघोरानिर्दहन्तंशराग्निना ॥

praviṣṭaṃtutadārāmaṃmeghāssūryamivāmbare |
nāthijagmurmahāghorānirdahantaṃśarāgninā ||

कृतान्येवसुघोराणिरामेणरजनीचराः ।
ददृशुस्ते न वैरामंकर्माण्यसुकराणिते ॥

kṛtānyevasughorāṇirāmeṇarajanīcarāḥ |
dadṛśuste na vairāmaṃkarmāṇyasukarāṇite ||

चालयन्तंमहासैन्यंविधमन्तंमहारथान् ।
ददृशुस्ते न वैरामंवातंवनगतंयथा ॥

cālayantaṃmahāsainyaṃvidhamantaṃmahārathān |
dadṛśuste na vairāmaṃvātaṃvanagataṃyathā ||

छिन्नंभिन्नंशरैर्दग्धंप्रभन्नंशस्त्रपीडितम् ।
बलंरामेणददृशुर्नरामंशीघ्रकारिणम् ॥

chinnaṃbhinnaṃśarairdagdhaṃprabhannaṃśastrapīḍitam |
balaṃrāmeṇadadṛśurnarāmaṃśīghrakāriṇam ||

प्रहरन्तंशरीरेषु न तेपश्यन्तिराघवम् ।
इन्द्रियार्थेषुतिष्ठन्तंभूतात्मानमिवप्रजाः ॥

praharantaṃśarīreṣu na tepaśyantirāghavam |
indriyārtheṣutiṣṭhantaṃbhūtātmānamivaprajāḥ ||

एषहन्तिगजानीकमेषहन्तिमहारथान् ।
एषहन्तिशरैस्तीक्ष्णैःपदातीस्वाजिभिःसह ।
इतितेराक्षसास्सर्वेरामस्यसदृशान्रणे ।
अन्योन्यंकुपिताजघ्नुस्सादृश्याद्राघवस्यते ॥

eṣahantigajānīkameṣahantimahārathān |
eṣahantiśaraistīkṣṇaiḥpadātīsvājibhiḥsaha |
ititerākṣasāssarverāmasyasadṛśānraṇe |
anyonyaṃkupitājaghnussādṛśyādrāghavasyate ||

न तेददृशिरेरामंदहन्तमपिवाहिनीम् ।
मोहिताःपरमास्त्रणगान्धर्वेणमहात्मना ॥

na tedadṛśirerāmaṃdahantamapivāhinīm |
mohitāḥparamāstraṇagāndharveṇamahātmanā ||

तेतुरामसहस्राणिरणेपश्यन्तिराक्षसाः ।
पुनःपश्यन्तिकाकुत्स्थमेकमेवमहाहवे ॥

teturāmasahasrāṇiraṇepaśyantirākṣasāḥ |
punaḥpaśyantikākutsthamekamevamahāhave ||

भ्रमन्तीकाञ्चनींकोटिंकार्मुकस्यमहात्मनः ।
अलातचक्रप्रतिमांददृशुस्ते न राघवम् ॥

bhramantīkāñcanīṃkoṭiṃkārmukasyamahātmanaḥ |
alātacakrapratimāṃdadṛśuste na rāghavam ||

शरीरनाभिसत्त्वार्चिश्शरारंनेमिकार्मुकम् ।
ज्याघोषतलनिर्घोषंतेजोबुधदिगुणप्रभम् ।
दिव्यास्त्रगुणपर्यन्तंनिघ्नन्तंयुधिराक्षसान् ।
ददृशूरामचक्रंतत्कालचक्रमिवप्रजाः ॥

śarīranābhisattvārciśśarāraṃnemikārmukam |
jyāghoṣatalanirghoṣaṃtejobudhadiguṇaprabham |
divyāstraguṇaparyantaṃnighnantaṃyudhirākṣasān |
dadṛśūrāmacakraṃtatkālacakramivaprajāḥ ||

अनीकंदशसाहस्रंरथानांवातरम्हसाम् ।
अष्टादशसहस्राणिकुञ्जराणांतरस्विनाम् ।
चतुर्दशसहस्राणिसारोहाणां च वाजिनाम् ।
पूर्णेशतसहस्रेद्वेराक्षसानांपदातिनाम् ।
दिवसस्याष्टभागेनशरैरग्निशिखोपमैः ।
हतात्यान्येकेनरामेणरक्षसांकामरूपिणाम् ॥

anīkaṃdaśasāhasraṃrathānāṃvātaramhasām |
aṣṭādaśasahasrāṇikuñjarāṇāṃtarasvinām |
caturdaśasahasrāṇisārohāṇāṃ ca vājinām |
pūrṇeśatasahasredverākṣasānāṃpadātinām |
divasasyāṣṭabhāgenaśarairagniśikhopamaiḥ |
hatātyānyekenarāmeṇarakṣasāṃkāmarūpiṇām ||

तेहताश्वाहतरथाश्शान्ताविमथितध्वजाः ।
अभिपेतुःपुरींलङ्कांहतशेषानिशाचराः ॥

tehatāśvāhatarathāśśāntāvimathitadhvajāḥ |
abhipetuḥpurīṃlaṅkāṃhataśeṣāniśācarāḥ ||

हतैर्गजपदात्यश्वैस्तद्बभूवरणाजिरम् ।
अक्रीडभूमिःक्रुद्धस्यरुद्रस्येवमहात्मनः ॥

hatairgajapadātyaśvaistadbabhūvaraṇājiram |
akrīḍabhūmiḥkruddhasyarudrasyevamahātmanaḥ ||

ततोदेवास्कसगन्धर्वास्सिद्धाश्चपरमर्षयः ।
साधुसावधितिरामस्यतत्कर्मसमपूजयन् ॥

tatodevāskasagandharvāssiddhāścaparamarṣayaḥ |
sādhusāvadhitirāmasyatatkarmasamapūjayan ||

अब्रवीच्छतदारामःसुग्रीवंप्रत्यनन्तरम् ।
विभीषणं च धर्मात्माहनूमन्तं च वानरम् ।
जाम्बवन्तंहरिश्रेष्ठंमैन्दंद्विविदमेव च ।
एतदस्त्रबलंदिव्यंममवात्ऱ्यम्बकस्यवा ॥

abravīcchatadārāmaḥsugrīvaṃpratyanantaram |
vibhīṣaṇaṃ ca dharmātmāhanūmantaṃ ca vānaram |
jāmbavantaṃhariśreṣṭhaṃmaindaṃdvividameva ca |
etadastrabalaṃdivyaṃmamavātऱyambakasyavā ||