Trijata's Reassurance

भर्तारंनिहतंदृष्टवालक्ष्मणंचमहाबलम् ।
विललापभृशंसीताकरुणंशोककर्शिता ॥

bhartāraṃnihataṃdṛṣṭavālakṣmaṇaṃcamahābalam |
vilalāpabhṛśaṃsītākaruṇaṃśokakarśitā ||

ऊचुर्लक्षणिकायेमांपुत्रिण्यविधवेतिच ।
तेऽद्यसर्वेहतेरामेज्ञानिनोऽनृतवादिनः ॥

ūcurlakṣaṇikāyemāṃputriṇyavidhavetica |
te'dyasarvehaterāmejñānino'nṛtavādinaḥ ||

यज्वनोमहिषींयेमामूचुःपत्नींचसत्त्रिणः ।
तेऽद्यसर्वेहतेरामेज्ञानिनोऽनृतवादिनः ॥

yajvanomahiṣīṃyemāmūcuḥpatnīṃcasattriṇaḥ |
te'dyasarvehaterāmejñānino'nṛtavādinaḥ ||

ऊचुस्संश्रवणेयेमांद्विजाःकार्तान्तिकाश्शुभाम् ।
तेऽद्यसर्वेहतेरामेज्ञानिनोऽनृतवादिनः ॥

ūcussaṃśravaṇeyemāṃdvijāḥkārtāntikāśśubhām |
te'dyasarvehaterāmejñānino'nṛtavādinaḥ ||

वीरपार्थिवपत्नीत्वांयेविदुर्भर्तृपूजिताम् ।
तेऽद्यसर्वेहतेरामेज्ञानिनोऽनृतवादिनः ॥

vīrapārthivapatnītvāṃyevidurbhartṛpūjitām |
te'dyasarvehaterāmejñānino'nṛtavādinaḥ ||

इमानिखलुपद्मानिपादयोर्यैःकुलस्त्रियः ।
अधिराज्येऽभिषिच्यन्तेनरेन्द्रैःपतिभिःसह ॥

imānikhalupadmānipādayoryaiḥkulastriyaḥ |
adhirājye'bhiṣicyantenarendraiḥpatibhiḥsaha ||

वैधव्यंयान्तियैर्नार्योऽलक्षणैर्भाग्यदुर्लभाः ।
नात्मनन्तानिपश्यामिपश्यन्तीहतलक्षणा ॥

vaidhavyaṃyāntiyairnāryo'lakṣaṇairbhāgyadurlabhāḥ |
nātmanantānipaśyāmipaśyantīhatalakṣaṇā ||

सत्यनामानिपद्मानिस्त्रीणामुक्तानिलक्षणैः ।
तान्यद्यनिहतेरामेवितथानिभवन्तिमे ॥

satyanāmānipadmānistrīṇāmuktānilakṣaṇaiḥ |
tānyadyanihaterāmevitathānibhavantime ||

केशास्सूक्ष्मास्समानीलाभ्रुवौचासंहतेमम ।
वृत्तेचारोमकेजङ्घेदन्ताश्चाविरळामम ॥

keśāssūkṣmāssamānīlābhruvaucāsaṃhatemama |
vṛttecāromakejaṅghedantāścāviraḷāmama ||

शङ्खेनेत्रेकरौपादौगुल्फावूरूचमेचितौ ।
अनुवृत्तनखास्स्निग्धास्समाश्चाङ्गुलयोमम ॥

śaṅkhenetrekaraupādaugulphāvūrūcamecitau |
anuvṛttanakhāssnigdhāssamāścāṅgulayomama ||

स्तनौचाविरळौमामकौमग्नचूचुकौ ।
मग्नाचोत्सङ्गिनीनाभःपार्श्वोरस्कंचमेचितम् ॥

stanaucāviraḷaumāmakaumagnacūcukau |
magnācotsaṅginīnābhaḥpārśvoraskaṃcamecitam ||

ममवर्णोमणिनिभोमृदून्यङ्गरुहाणिच ।
प्रतिष्ठितांद्वादशभिर्मामूचुश्शुभलक्षणाम् ॥

mamavarṇomaṇinibhomṛdūnyaṅgaruhāṇica |
pratiṣṭhitāṃdvādaśabhirmāmūcuśśubhalakṣaṇām ||

समग्रयवमच्छ्रिद्रपाणिपादंचवर्णवत् ।
मन्दस्मितेत्येवचमांकन्यालाक्षणिनोद्विजाः ॥

samagrayavamacchridrapāṇipādaṃcavarṇavat |
mandasmitetyevacamāṃkanyālākṣaṇinodvijāḥ ||

आधिराज्येऽभिषेकोमेब्राह्मणैःपतिनासह ।
कृतान्तकुशलैरुक्तंतत्सर्वंवितथीकृतम् ॥

ādhirājye'bhiṣekomebrāhmaṇaiḥpatināsaha |
kṛtāntakuśalairuktaṃtatsarvaṃvitathīkṛtam ||

शोधयित्वाजनस्थानंप्रवृततिमुपलभ्यच ।
तीर्त्वासागरमक्षोभ्यंभ्रातरौगोष्पदेहतौ ॥

śodhayitvājanasthānaṃpravṛtatimupalabhyaca |
tīrtvāsāgaramakṣobhyaṃbhrātaraugoṣpadehatau ||

ननुवारुणमाग्नेयमैन्द्रंवायव्यमेवच ।
अस्त्रंब्रह्मशिरश्चैवप्रत्यपद्यताम् ॥

nanuvāruṇamāgneyamaindraṃvāyavyamevaca |
astraṃbrahmaśiraścaivapratyapadyatām ||

अदृश्यमानेनरणेमाययावासवोपमौ ।
ममनाथावनाथायानिहतौरामलक्ष्मणौ ॥

adṛśyamānenaraṇemāyayāvāsavopamau |
mamanāthāvanāthāyānihataurāmalakṣmaṇau ||

नहिदृष्टिपथंप्राप्यराघवस्यरणेरिपुः ।
जीवन्प्रन्तिवर्तेतयद्यपिस्यान्मनोजवः ॥

nahidṛṣṭipathaṃprāpyarāghavasyaraṇeripuḥ |
jīvanprantivartetayadyapisyānmanojavaḥ ||

नकलस्यातिभारोऽस्तिकृतान्तश्चसुदुर्जयः ।
यत्ररामःसहभ्रात्राशेतेयुधिनिपातितः ॥

nakalasyātibhāro'stikṛtāntaścasudurjayaḥ |
yatrarāmaḥsahabhrātrāśeteyudhinipātitaḥ ||

नशोचामितथारामंलक्ष्मणंचमहारथम् ।
वात्मानंजननींचापियथाश्वश्रूंतपस्विनीम् ॥

naśocāmitathārāmaṃlakṣmaṇaṃcamahāratham |
vātmānaṃjananīṃcāpiyathāśvaśrūṃtapasvinīm ||

सातुचिन्तयतेनित्यंसमाप्तव्रतमागतम् ।
कदाद्रक्ष्यामिसीतांचलक्ष्मणंचसराघवम् ॥

sātucintayatenityaṃsamāptavratamāgatam |
kadādrakṣyāmisītāṃcalakṣmaṇaṃcasarāghavam ||

परिदेवयमानांतांराक्षसीत्रिजटाब्रवीत् ।
माविषादंकृथादेवी भर्ताऽयंतवजीवति ॥

paridevayamānāṃtāṃrākṣasītrijaṭābravīt |
māviṣādaṃkṛthādevī bhartā'yaṃtavajīvati ||

कारणानिचवक्ष्यामिमहान्तिसदृशानिच ।
यथेमौजीवतोदेवीभ्रातरौरामलक्ष्मणौ ॥

kāraṇānicavakṣyāmimahāntisadṛśānica |
yathemaujīvatodevībhrātaraurāmalakṣmaṇau ||

नहिकोपपरीतानिहर्षपर्युत्सुकानिच ।
भवन्तियुधियोधानांमुखानिनिहतेपतौ ॥

nahikopaparītāniharṣaparyutsukānica |
bhavantiyudhiyodhānāṃmukhāninihatepatau ||

इदंविमानंवैदेही पुष्पकंनामनामतः ।
दिव्यंत्वांदारयन्नैवंयद्येतौगतजीवितौ ॥

idaṃvimānaṃvaidehī puṣpakaṃnāmanāmataḥ |
divyaṃtvāṃdārayannaivaṃyadyetaugatajīvitau ||

हतवीरप्रधानाहिगतोत्साहानिरुद्यमा ।
सेनाभ्रमतिसङ् ख्येषुहतकर्णेवनौर्जले ॥

hatavīrapradhānāhigatotsāhānirudyamā |
senābhramatisaṅ khyeṣuhatakarṇevanaurjale ||

इयंपुनरसम्भ्रान्तानिरुद्विग्नातरस्विनी ।
सेनारक्षतिकाकुत्स्थौमयाप्रीत्यानिवेदितौ ॥

iyaṃpunarasambhrāntānirudvignātarasvinī |
senārakṣatikākutsthaumayāprītyāniveditau ||

सात्वंभवसुविस्रब्धाअनुमानैस्सुखोदयैः ।
अहतौपश्यकाकुत्स्थौस्नेहादेतद्ब्र्रवीमिते ॥

sātvaṃbhavasuvisrabdhāanumānaissukhodayaiḥ |
ahataupaśyakākutsthausnehādetadbrravīmite ||

अनृतंनोक्तपूर्वंमेनचवक्ष्येकदाचन ।
चारित्रसुखशीलत्वात् प्रविष्टाअसिमनःमम ॥

anṛtaṃnoktapūrvaṃmenacavakṣyekadācana |
cāritrasukhaśīlatvāt praviṣṭāasimanaḥmama ||

नेमौशक्यारणेजेतुंसेन्द्रैरपिसुरासुरैः ।
तादृशंदर्शनंदृष्टवामयाचावेदितंतव ॥

nemauśakyāraṇejetuṃsendrairapisurāsuraiḥ |
tādṛśaṃdarśanaṃdṛṣṭavāmayācāveditaṃtava ||

इदंचसुमहचचित्रंशरैःपश्यस्वमैथिलि ।
निस्संज्ञावप्युभावेतौनैवलक्ष्मीर्विमुञ्चति ॥

idaṃcasumahacacitraṃśaraiḥpaśyasvamaithili |
nissaṃjñāvapyubhāvetaunaivalakṣmīrvimuñcati ||

प्रायेणगतसत्त्वानांपुरुषाणांगतायुषाम् ।
दृश्यमानेषुवक्त्रेषुपरंभवतिवैकृतम् ॥

prāyeṇagatasattvānāṃpuruṣāṇāṃgatāyuṣām |
dṛśyamāneṣuvaktreṣuparaṃbhavativaikṛtam ||

त्यजशोकंचमोहंचदुःखंचजनकात्मजे ।
रामलक्ष्मणयोरर्थेनाद्यशक्यमजीवितुम् ॥

tyajaśokaṃcamohaṃcaduḥkhaṃcajanakātmaje |
rāmalakṣmaṇayorarthenādyaśakyamajīvitum ||

शुत्वातुवचनंतस्याःसीतासुरसुतोपमा ।
कृताञ्जलिरुवाचेमामेवमस्त्वितिमैथिलि ॥

śutvātuvacanaṃtasyāḥsītāsurasutopamā |
kṛtāñjaliruvācemāmevamastvitimaithili ||

विमानंपुष्पकंतत्तुसन्निवर्त्यमनोजवम् ।
दीनात्रिजटयासीतालङ्कामेवप्रवेशिता ॥

vimānaṃpuṣpakaṃtattusannivartyamanojavam |
dīnātrijaṭayāsītālaṅkāmevapraveśitā ||

ततस्त्रिजटयासार्थंपुष्पकादवरुह्यसा ।
अशोकवनिकामेवराक्षसीभिःप्रवेशिता ॥

tatastrijaṭayāsārthaṃpuṣpakādavaruhyasā |
aśokavanikāmevarākṣasībhiḥpraveśitā ||

प्रविश्यसीताबहुवृक्षषण्डांतांराक्षसेन्द्रस्यविहारभूमिम् ।
सम्प्रेक्ष्यसञ्चिन्त्यचराजपुत्रौपरंविषादंसमुपाजगाम ॥

praviśyasītābahuvṛkṣaṣaṇḍāṃtāṃrākṣasendrasyavihārabhūmim |
samprekṣyasañcintyacarājaputrauparaṃviṣādaṃsamupājagāma ||