निकुम्भोभ्रातरंदृष्टवासुग्रीवेणनिपातितम् ।
प्रदहन्निवकोपेनवानरेन्द्रमवैक्षत ॥
nikumbhobhrātaraṃdṛṣṭavāsugrīveṇanipātitam |
pradahannivakopenavānarendramavaikṣata ||
युद्धकांड, सर्ग 77: हनुमान द्वारा निकुंभ वध
निकुम्भोभ्रातरंदृष्टवासुग्रीवेणनिपातितम् ।
प्रदहन्निवकोपेनवानरेन्द्रमवैक्षत ॥
nikumbhobhrātaraṃdṛṣṭavāsugrīveṇanipātitam |
pradahannivakopenavānarendramavaikṣata ||
ततस्स्रग्दामसन्नद्धंदत्तपञ्चाङ्गुलंशुभम् ।
आददेपरिघंवीरोमहेन्द्रशिखरोपमम् ॥
tatassragdāmasannaddhaṃdattapañcāṅgulaṃśubham |
ādadeparighaṃvīromahendraśikharopamam ||
हेमपट्टपरिक्षिप्तंवज्रविद्रुमभूषितम् ।
यमदण्डोपमंभीमंरक्षसांभयनाशनम् ॥
hemapaṭṭaparikṣiptaṃvajravidrumabhūṣitam |
yamadaṇḍopamaṃbhīmaṃrakṣasāṃbhayanāśanam ||
तमाविध्यमहातेजाश्शक्रध्वजसमंतदा ।
निननादविवृत्तास्योनिकुम्भोभीमविक्रमः ॥
tamāvidhyamahātejāśśakradhvajasamaṃtadā |
ninanādavivṛttāsyonikumbhobhīmavikramaḥ ||
उरोगतेननिष्केणभुजस्थैरङ्गदैरपि ।
कुण्डलाभ्यां च चित्राभ्यांमालया च विचित्रया ।
निकुम्भोभूषणैर्भातितेनस्मपरिघेण च ।
यथेन्द्रधनुषामेघस्सविद्युत्स्तनयित्नुमान् ॥
urogatenaniṣkeṇabhujasthairaṅgadairapi |
kuṇḍalābhyāṃ ca citrābhyāṃmālayā ca vicitrayā |
nikumbhobhūṣaṇairbhātitenasmaparigheṇa ca |
yathendradhanuṣāmeghassavidyutstanayitnumān ||
परिघाग्रेणपुष्पोटवातग्रथनिर्महात्मनः ।
प्रजज्वालसघोषश्चविधूमइवपावकः ॥
parighāgreṇapuṣpoṭavātagrathanirmahātmanaḥ |
prajajvālasaghoṣaścavidhūmaivapāvakaḥ ||
नगर्याविटपावत्यागन्धर्वभवनोत्तमैः ।
सतारग्रहनक्षत्रंसचन्द्रंसमहाग्रहम् ।
निकुम्भपरिघाघूर्णंभ्रमतीवनभस्थ्सलम् ॥
nagaryāviṭapāvatyāgandharvabhavanottamaiḥ |
satāragrahanakṣatraṃsacandraṃsamahāgraham |
nikumbhaparighāghūrṇaṃbhramatīvanabhasthsalam ||
दुरासदश्चसञ्जज्ञेपरिघाभरणप्रभः ।
कपीनांसनिकुम्भाग्निर्युगान्ताग्निरिवोत्थितः ॥
durāsadaścasañjajñeparighābharaṇaprabhaḥ |
kapīnāṃsanikumbhāgniryugāntāgnirivotthitaḥ ||
राक्षसावानराश्चापि न शेकुस्स्पन्दितुंभयात् ।
हनूमांस्तुविवृत्योरस्तस्थौतस्याग्रतोबली ॥
rākṣasāvānarāścāpi na śekusspandituṃbhayāt |
hanūmāṃstuvivṛtyorastasthautasyāgratobalī ||
परिघोपमबाहुस्तुपरिघंभास्करप्रभम् ।
बलीबलवतस्तस्यपातयामासवक्षसि ॥
parighopamabāhustuparighaṃbhāskaraprabham |
balībalavatastasyapātayāmāsavakṣasi ||
स्थिरेतस्योरसिव्यूढेपरिघश्शतधाकृतः ।
विकीर्यमाणस्सहसाउल्काशतमिवाम्बरे ॥
sthiretasyorasivyūḍheparighaśśatadhākṛtaḥ |
vikīryamāṇassahasāulkāśatamivāmbare ||
स तुतेनप्रहारेणविचचालमहाकपिः ।
परिघेणसमाधूतोयथाभूमिचलेऽचलः ॥
sa tutenaprahāreṇavicacālamahākapiḥ |
parigheṇasamādhūtoyathābhūmicale'calaḥ ||
तथाभिहतस्तेनहनुमान् प्लवगोत्तमः ।
मुष्टिंसम्वर्तयामासबलेनातिमहाबलः ॥
tathābhihatastenahanumān plavagottamaḥ |
muṣṭiṃsamvartayāmāsabalenātimahābalaḥ ||
तमुद्यम्यमहातेजानिकुम्भोरसिवीर्यवान् ।
अभिचिक्षेपवेगेनवेगवान् वायुविक्रमः ॥
tamudyamyamahātejānikumbhorasivīryavān |
abhicikṣepavegenavegavān vāyuvikramaḥ ||
ततःपुस्फोटचर्मास्यप्रसुस्राव च शोणितम् ।
मुष्टिनातेनसञ्जज्ञेमेघेविद्युदिवोत्थिता ॥
tataḥpusphoṭacarmāsyaprasusrāva ca śoṇitam |
muṣṭinātenasañjajñemeghevidyudivotthitā ||
सःतुतेनप्रहारेणनिकुम्भोविचचाल ह ।
स्वस्थश्चापिनिजग्राहहनूमन्तंमहाबलम् ॥
saḥtutenaprahāreṇanikumbhovicacāla ha |
svasthaścāpinijagrāhahanūmantaṃmahābalam ||
चुक्रुशुस्तदासङ्ख्येभीमंलङ्कानिवासिनः ।
निकुम्भेनोद्यतंदृष्टवाहनूमन्तंमहाबलम् ॥
cukruśustadāsaṅkhyebhīmaṃlaṅkānivāsinaḥ |
nikumbhenodyataṃdṛṣṭavāhanūmantaṃmahābalam ||
तदाह्रियमाणोऽपिकुम्भकर्णात्मजेन ह ।
आजघानानिलसुतोवज्रकल्पेनमुष्टिना ॥
tadāhriyamāṇo'pikumbhakarṇātmajena ha |
ājaghānānilasutovajrakalpenamuṣṭinā ||
आत्मानंमोक्षयित्वाथक्षितावभ्यवपद्यत ।
हनूमानुन्ममाथाशुनिकुम्भंमारुतात्मजः ॥
ātmānaṃmokṣayitvāthakṣitāvabhyavapadyata |
hanūmānunmamāthāśunikumbhaṃmārutātmajaḥ ||
निक्षिप्यपरमायत्तोनिकुम्भंनिष्पिपेष ह ।
उत्पत्यचास्यवेगेनपपातोरसिवीर्यवान् ॥
nikṣipyaparamāyattonikumbhaṃniṣpipeṣa ha |
utpatyacāsyavegenapapātorasivīryavān ||
परिगृह्य च बाहुभ्यांपरिवृत्यशिरोधराम् ।
उत्पाटयामानशिरोभैरवंनदतोमहत् ॥
parigṛhya ca bāhubhyāṃparivṛtyaśirodharām |
utpāṭayāmānaśirobhairavaṃnadatomahat ||
अथनिनदतिसादितेनिकुम्भेपवनसुतेनरणेबभूवयुद्धम् ।
दशरथसुतराक्षसेन्द्रसून्वोर्भृशतरमागतरोषयोस्सुभीमम् ॥
athaninadatisāditenikumbhepavanasutenaraṇebabhūvayuddham |
daśarathasutarākṣasendrasūnvorbhṛśataramāgataroṣayossubhīmam ||