Hanuman's Wish

तथा स्म तेषां वसतामृक्षवानररक्षसाम् ।
राघवस्तु महातेजाः सुग्रीवमिदमब्रवीत् ॥

tathā sma teṣāṃ vasatāmṛkṣavānararakṣasām |
rāghavastu mahātejāḥ sugrīvamidamabravīt ||

गम्यतां सौम्य किष्किन्धां दुराधर्षां सुरासुरैः ।
पालयस्व सहामात्यो राज्यं निहतकण्टकम् ॥

gamyatāṃ saumya kiṣkindhāṃ durādharṣāṃ surāsuraiḥ |
pālayasva sahāmātyo rājyaṃ nihatakaṇṭakam ||

अङ्गदं च महाबाहो प्रीत्या परमया युतः ।
पश्य त्वं हनुमन्तं च नलं च सुमहाबलम् ॥

aṅgadaṃ ca mahābāho prītyā paramayā yutaḥ |
paśya tvaṃ hanumantaṃ ca nalaṃ ca sumahābalam ||

सुषेणं श्वशुरं वीरं तारं च बलिनां वरम् ।
कुमुदं चैव दुर्धर्षं नीलं चैव महाबलम् ॥

suṣeṇaṃ śvaśuraṃ vīraṃ tāraṃ ca balināṃ varam |
kumudaṃ caiva durdharṣaṃ nīlaṃ caiva mahābalam ||

वीरं शतवलिं चैव मैन्दं द्विविदमेव च ।
गजं गवाक्षं गवयं शरभं च महाबलम् ।
पश्य प्रीतिसमायुक्तो गन्धमादनमेव च ॥

vīraṃ śatavaliṃ caiva maindaṃ dvividameva ca |
gajaṃ gavākṣaṃ gavayaṃ śarabhaṃ ca mahābalam |
paśya prītisamāyukto gandhamādanameva ca ||

ऋषभं च सुविक्रान्तं जाम्बवन्तं महाबलम् ।
ये चेमे सुमहात्मानो मदर्थे त्यक्तजीविताः ॥

ṛṣabhaṃ ca suvikrāntaṃ jāmbavantaṃ mahābalam |
ye ceme sumahātmāno madarthe tyaktajīvitāḥ ||

पश्य त्वं प्रीतिसंयुक्तो मा चैषां विप्रियं कृथाः ॥

paśya tvaṃ prītisaṃyukto mā caiṣāṃ vipriyaṃ kṛthāḥ ||

एवमुक्त्वा तु सुग्रीवमाश्लिष्य च पुनः पुनः ।
विभीषणमुवाचाथ रामो मधुरया गिरा ॥

evamuktvā tu sugrīvamāśliṣya ca punaḥ punaḥ |
vibhīṣaṇamuvācātha rāmo madhurayā girā ||

लङ्कां प्रशाधि धर्मेण धर्मज्ञस्त्वं मतो मम ।
पुरस्य राक्षसानां च स्वभ्रातुस्सम्मतो ह्यसि ॥

laṅkāṃ praśādhi dharmeṇa dharmajñastvaṃ mato mama |
purasya rākṣasānāṃ ca svabhrātussammato hyasi ||

मा च बुद्धिमधर्मे त्वं कुर्या राजन्कथञ्चन ।
बुद्धिमन्तो हि राजानो ध्रुवमश्नन्ति मेदिनीम् ॥

mā ca buddhimadharme tvaṃ kuryā rājankathañcana |
buddhimanto hi rājāno dhruvamaśnanti medinīm ||

अहं च नित्यशो राजन्सुग्रीवसहितस्त्वया ।
स्मर्तव्यः परया प्रीत्या गच्छ त्वं विगतज्वरः ॥

ahaṃ ca nityaśo rājansugrīvasahitastvayā |
smartavyaḥ parayā prītyā gaccha tvaṃ vigatajvaraḥ ||

रामस्य भाषितं श्रुत्वा ऋक्षवानरराक्षसाः ।
साधुसाध्विति काकुत्स्थं प्रशशंसुः पुनः पुनः ॥

rāmasya bhāṣitaṃ śrutvā ṛkṣavānararākṣasāḥ |
sādhusādhviti kākutsthaṃ praśaśaṃsuḥ punaḥ punaḥ ||

तव बुद्धिर्महाबाहो वीर्यमद्भुतमेव च ।
माधुर्यं परमं राम स्वयम्भोरिव नित्यदा ॥

tava buddhirmahābāho vīryamadbhutameva ca |
mādhuryaṃ paramaṃ rāma svayambhoriva nityadā ||

तेषामेवं ब्रुवाणानां वानराणां च राक्षसाम् ।
हनूमान्प्रवणः भूत्वा राघवं वाक्यमब्रवीत् ॥

teṣāmevaṃ bruvāṇānāṃ vānarāṇāṃ ca rākṣasām |
hanūmānpravaṇaḥ bhūtvā rāghavaṃ vākyamabravīt ||

स्नेहो मे परमो राजंस्त्वयि तिष्ठतु नित्यदा ।
भक्तिश्च नियता वीर भावो नान्यत्र गच्छतु ॥

sneho me paramo rājaṃstvayi tiṣṭhatu nityadā |
bhaktiśca niyatā vīra bhāvo nānyatra gacchatu ||

वायद्रामकथा वीर चरिष्यति महीतले ।
तावच्छरीरे वत्स्यन्ति प्राणा मम न संशयः ॥

vāyadrāmakathā vīra cariṣyati mahītale |
tāvaccharīre vatsyanti prāṇā mama na saṃśayaḥ ||

यच्चैतच्चरितं दिव्यं कथा ते रघुनन्दन ।
तन्मयाप्सरसो नाम श्रावयेयुर्नरर्षभ ॥

yaccaitaccaritaṃ divyaṃ kathā te raghunandana |
tanmayāpsaraso nāma śrāvayeyurnararṣabha ||

तच्छ्रुत्वाहं ततो वीर तव चर्यामृतं प्रभो ।
उत्कण्ठां तां हरिष्यामि मेघलेखामिवानिलः ॥

tacchrutvāhaṃ tato vīra tava caryāmṛtaṃ prabho |
utkaṇṭhāṃ tāṃ hariṣyāmi meghalekhāmivānilaḥ ||

एवं ब्रुवाणं रामस्तु हनूमन्तं वरासनात् ।
उत्थाय सस्वजे स्नेहाद्वाक्यमेतदुवाच ह ॥

evaṃ bruvāṇaṃ rāmastu hanūmantaṃ varāsanāt |
utthāya sasvaje snehādvākyametaduvāca ha ||

एवमेतत्कपिश्रेष्ठ भविता नात्र संशयः ।
चरिष्यति कथा यावदेषा लोके च मामिका ।
तावत्ते भविता कीर्तिः शरीरे ऽप्यसवस्तथा ॥

evametatkapiśreṣṭha bhavitā nātra saṃśayaḥ |
cariṣyati kathā yāvadeṣā loke ca māmikā |
tāvatte bhavitā kīrtiḥ śarīre 'pyasavastathā ||

लोका हि यावत्स्थास्यन्ति तावत्स्थास्यति मे कथा ॥

lokā hi yāvatsthāsyanti tāvatsthāsyati me kathā ||

लोके च मामिका ।
एकैकस्योपकारस्य प्राणान्दास्यामि ते कपे ।
नरः प्रत्युपकाराणामापस्त्वायाति पात्रताम् ॥

loke ca māmikā |
ekaikasyopakārasya prāṇāndāsyāmi te kape |
naraḥ pratyupakārāṇāmāpastvāyāti pātratām ||

ततो ऽस्य हारं चन्द्राभं मुच्य कण्ठात्स राघवः ।
वैडूर्यतरलं कण्ठे बबन्ध च हनूमतः ॥

tato 'sya hāraṃ candrābhaṃ mucya kaṇṭhātsa rāghavaḥ |
vaiḍūryataralaṃ kaṇṭhe babandha ca hanūmataḥ ||

तेनोरसि निबद्धेन हारेण महता कपिः ।
रराज हेमशैलेन्द्रश्चन्द्रेणाक्रान्तमस्तकः ॥

tenorasi nibaddhena hāreṇa mahatā kapiḥ |
rarāja hemaśailendraścandreṇākrāntamastakaḥ ||

श्रुत्वा तु राघवस्यैतदुत्थायोत्थाय वानराः ।
प्रणम्य शिरसा पादौ निर्जग्मुस्ते महाबलाः ॥

śrutvā tu rāghavasyaitadutthāyotthāya vānarāḥ |
praṇamya śirasā pādau nirjagmuste mahābalāḥ ||

सुग्रीवः स च रामेण निरन्तरमुरोगतः ।
विभीषणश्च धर्मात्मा सर्वे ते बाष्पविक्लवाः ॥

sugrīvaḥ sa ca rāmeṇa nirantaramurogataḥ |
vibhīṣaṇaśca dharmātmā sarve te bāṣpaviklavāḥ ||

सर्वे च ते बाष्पकलाः साश्रुनेत्रा विचेतसः ।
सम्मूढा इव दुःखेन त्यजन्तो राघवं तदा ॥

sarve ca te bāṣpakalāḥ sāśrunetrā vicetasaḥ |
sammūḍhā iva duḥkhena tyajanto rāghavaṃ tadā ||

कृतप्रसादास्तेनैवं राघवेण महात्मना ।
जग्मुः स्वं स्वं गृहं सर्वे देही देहमिव त्यजन् ॥

kṛtaprasādāstenaivaṃ rāghaveṇa mahātmanā |
jagmuḥ svaṃ svaṃ gṛhaṃ sarve dehī dehamiva tyajan ||

ततस्तु ते राक्षसऋक्षवानराः प्रणम्य रामं रघुवंशवर्धनम् ।
वियोगजाश्रुप्रतिपूर्णलोचनाः प्रतिप्रयातास्तु यथा निवासिनः ॥

tatastu te rākṣasaṛkṣavānarāḥ praṇamya rāmaṃ raghuvaṃśavardhanam |
viyogajāśrupratipūrṇalocanāḥ pratiprayātāstu yathā nivāsinaḥ ||

इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीये आदिकाव्ये श्रीमदुत्तरकाण्डे चत्वारिंशः सर्गः ।
॥

ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīye ādikāvye śrīmaduttarakāṇḍe catvāriṃśaḥ sargaḥ |
||