The Sages from the Yamuna

तयोः संवदतोरेवं रामलक्ष्मणयोस्तदा ।
वासन्तिकी निशा प्राप्ता न शीता न च घर्मदा ॥

tayoḥ saṃvadatorevaṃ rāmalakṣmaṇayostadā |
vāsantikī niśā prāptā na śītā na ca gharmadā ||

ततः प्रभाते विमले कृतपौर्वाह्णिकक्रियः ।
अभिचक्राम काकुत्स्थो दर्शनं पौरकार्यवित् ॥

tataḥ prabhāte vimale kṛtapaurvāhṇikakriyaḥ |
abhicakrāma kākutstho darśanaṃ paurakāryavit ||

ततः सुमन्त्रस्त्वागम्य राघवं वाक्यमब्रवीत् ।
एते प्रतिहता राजन्द्वारि तिष्ठन्ति तापसाः ॥

tataḥ sumantrastvāgamya rāghavaṃ vākyamabravīt |
ete pratihatā rājandvāri tiṣṭhanti tāpasāḥ ||

भार्गवच्यवनं चैव पुरस्कृत्य महर्षयः ।
दर्शनं ते महाराज्ञश्चोदयन्ति कृतत्वराः ।
प्रीयमाणा नरव्याघ्र यमुनातीरवासिनः ॥

bhārgavacyavanaṃ caiva puraskṛtya maharṣayaḥ |
darśanaṃ te mahārājñaścodayanti kṛtatvarāḥ |
prīyamāṇā naravyāghra yamunātīravāsinaḥ ||

तस्य तद्वचनं श्रुत्वा रामः प्रोवाच धर्मवित् ।
प्रवेश्यन्तां महाभागा भार्गवप्रमुखा द्विजाः ॥

tasya tadvacanaṃ śrutvā rāmaḥ provāca dharmavit |
praveśyantāṃ mahābhāgā bhārgavapramukhā dvijāḥ ||

राज्ञस्त्वाज्ञां पुरस्कृत्य द्वाःस्थो मूर्ध्नि कृताञ्जलिः ।
प्रवेशयामास तदा तापसान्सुदुरासदान् ॥

rājñastvājñāṃ puraskṛtya dvāḥstho mūrdhni kṛtāñjaliḥ |
praveśayāmāsa tadā tāpasānsudurāsadān ||

शतं समधिकं तत्र दीप्यमानं स्वतेजसा ।
प्रविष्टं राजभवनं तापसानां महात्मनाम् ॥

śataṃ samadhikaṃ tatra dīpyamānaṃ svatejasā |
praviṣṭaṃ rājabhavanaṃ tāpasānāṃ mahātmanām ||

ते द्विजाः पूर्णकलशैः सर्वतीर्थाम्बुसत्कृतैः ।
गृहीत्वा फलमूलं च रामस्याभ्याहरन्बहु ॥

te dvijāḥ pūrṇakalaśaiḥ sarvatīrthāmbusatkṛtaiḥ |
gṛhītvā phalamūlaṃ ca rāmasyābhyāharanbahu ||

प्रतिगृह्य तु तत्सर्वं रामः प्रीतिपुरस्कृतः ।
तीर्थोदकानि सर्वाणि फलानि विविधानि च ॥

pratigṛhya tu tatsarvaṃ rāmaḥ prītipuraskṛtaḥ |
tīrthodakāni sarvāṇi phalāni vividhāni ca ||

उवाच च महाबाहुः सर्वानेव महामुनीन् ।
इमान्यासनमुख्यानि यथार्हमुपविश्यताम् ॥

uvāca ca mahābāhuḥ sarvāneva mahāmunīn |
imānyāsanamukhyāni yathārhamupaviśyatām ||

रामस्य भाषितं श्रुत्वा सर्व एव महर्षयः ।
बृसीषु रुचिराख्यासु निषेदुः काञ्चनीषु ते ॥

rāmasya bhāṣitaṃ śrutvā sarva eva maharṣayaḥ |
bṛsīṣu rucirākhyāsu niṣeduḥ kāñcanīṣu te ||

उपविष्टानृषींस्तत्र दृष्ट्वा परपुरञ्जयः ।
प्रयतः प्राञ्जलिर्भूत्वा राघवो वाक्यमब्रवीत् ॥

upaviṣṭānṛṣīṃstatra dṛṣṭvā parapurañjayaḥ |
prayataḥ prāñjalirbhūtvā rāghavo vākyamabravīt ||

किमागमनकार्यं वः किं करोमि समाहितः ।
आज्ञाप्यो ऽहं महर्षीणां सर्वकामकरः सुखम् ॥

kimāgamanakāryaṃ vaḥ kiṃ karomi samāhitaḥ |
ājñāpyo 'haṃ maharṣīṇāṃ sarvakāmakaraḥ sukham ||

इदं राज्यं च सकलं जीवितं च हृदि स्थितम् ।
सर्वमेतद्द्विदार्थं मे सत्यमेतद्ब्रवीमि वः ॥

idaṃ rājyaṃ ca sakalaṃ jīvitaṃ ca hṛdi sthitam |
sarvametaddvidārthaṃ me satyametadbravīmi vaḥ ||

तस्य तद्वचनं श्रुत्वा साधुकारो महानभूत् ।
ऋषीणामुग्रतपसां यमुनातीरवासिनाम् ॥

tasya tadvacanaṃ śrutvā sādhukāro mahānabhūt |
ṛṣīṇāmugratapasāṃ yamunātīravāsinām ||

ऊचुश्च ते महात्मानो हर्षेण महता वृताः ।
उपपन्नं नरश्रेष्ठ तवैव भुवि नान्यतः ॥

ūcuśca te mahātmāno harṣeṇa mahatā vṛtāḥ |
upapannaṃ naraśreṣṭha tavaiva bhuvi nānyataḥ ||

बहवः पार्थिवा राजन्नतिक्रान्ता महाबलाः ।
कार्यस्य गौरवं मत्वा प्रतिज्ञां नाभ्यरोचयन् ॥

bahavaḥ pārthivā rājannatikrāntā mahābalāḥ |
kāryasya gauravaṃ matvā pratijñāṃ nābhyarocayan ||

त्वया पुनर्ब्राह्मणगौरवादियं कृता प्रतिज्ञा ह्यनवेक्ष्य कारणम् ।
ततश्च कर्ता ह्यसि नात्र संशयो महाभयात्ऺत्रातुमृषींस्त्वमर्हसि ॥

tvayā punarbrāhmaṇagauravādiyaṃ kṛtā pratijñā hyanavekṣya kāraṇam |
tataśca kartā hyasi nātra saṃśayo mahābhayātऺtrātumṛṣīṃstvamarhasi ||